Η Ρωσία επαναφέρει στο έδαφός της τους σταθμούς έγκαιρης προειδοποίησης για πυραυλική επίθεση. Προηγμένης τεχνολογίας ραντάρ που εντοπίζουν ακόμη και ... αυγό στο διάστημα, περνούν τα τελευταία κρίσιμα τεστ ώστε να παραδοθούν στις ρωσικές ένοπλες δυνάμεις.
Με ποιό τρόπο οι αμυντικές τεχνολογίες βοηθούν να μετρηθούν τα βοοειδή ή ακόμα και να συμβάλλουν και στην εμφάνιση νέων θέσεων εργασίας; Είναι ανώτεροι οι ρωσικοί σταθμοί ραντάρ από τους
αντίστοιχους αμερικανικούς; Είναι αλήθεια δε, ότι έχουν την ικανότητα να παρατηρούν ένα αντικείμενο μεγέθους όσο ένα αβγό στα 2.000 χιλιόμετρα; Και τέλος, ποιά ήταν η βοήθεια που πρόσφερε στα ρωσικά συστήματα εντοπισμού το βραβείο Νόμπελ; Ο Σεργκέι Μπόγιεφ, γενικός σχεδιαστής του συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης πυραυλικών επιθέσεων αποκαλύπτει στη Ροσσίσκαγια Γκαζέτα ορισμένα από τα μυστικά του κλάδου.
Ίγκορ Γιελκόφ: Η Ρωσία δεν ανανέωσε τη μίσθωση του σταθμού ραντάρ έγκαιρης προειδοποίησης για πυραυλικές επιθέσεις «Νταριάλ» στο Αζερμπαϊτζάν, στην περιοχή Γκαμπάλα. Προηγουμένως, είχε τερματιστεί η λειτουργία δύο σταθμών ραντάρ ανάλογου τύπου στην Ουκρανία. Όπως ανακοινώθηκε, το κενό τους θα καλύψει ένα μόνο σύστημα ραντάρ, αυτό στην Αρμαρβίρ. Είναι όντως ικανό να το καλύψει;
Σεργκέι Μπόγιεφ: Τα κρατικά τεστ του σταθμού ραντάρ «Βαρόνιεζ» κοντά στην Αρμαβίρ αναμένεται να ολοκληρωθούν μέσα στο δεύτερο τρίμηνο του φετινού έτους, προκειμένου ο σταθμός να παραδοθεί στη συνέχεια για χρήση από τις ρωσικές ένοπλες δυνάμεις. Θα αντισταθμίσει όντως τις απώλειες στο πεδίο των πληροφοριών, τόσο του σταθμού ραντάρ στην Γκαμπάλα, όσων και εκείνων που σταματήσαμε να χρησιμοποιούμε στην Ουκρανία, δηλαδή στο Μουκάτσεβο και τη Σεβαστούπολη.
ΕΡ.: Το δικό σας συγκρότημα ραντάρ «Νταριάλ» είναι ικανό να εντοπίσει εκτοξεύσεις πυραύλων σε απόσταση έως 8.000 χλμ, δηλαδή από την Αφρική ως την Κίνα ή και την Αυστραλία. Το «Βαρόνιεζ» της Αρμαβίρ είναι ικανό για τέτοια κατορθώματα;
ΑΠ.: Ο σταθμός στην Αρμαβίρ καλύπτει πλήρως τις δυνατότητες εκείνου της Γκαμπάλα. Αυτός άλλωστε ήταν και ο σκοπός για τον οποίο αναπτύχθηκε.
ΕΡ.: Ποιά θα είναι η μοίρα των σταθμών ραντάρ που θα παραμείνουν στο εξωτερικό; Θα μπορέσουν το Αζερμπαϊτζάν και η Ουκρανία να τα αξιοποιήσουν χωρίς τη βοήθειά σας;
“Οι σταθμοί επιφυλακής των ΗΠΑ υπολείπονται του «Βαρόνιεζ» σε μια σειρά από παραμέτρους. Εμείς διαθέτουμε και μελέτες «μελλοντικού χαρακτήρα». Ελπίζουμε ότι θα δημιουργήσουμε κινητά συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης για αεροδιαστημικές επιθέσεις. Αυτά θα μπορούν να μεταφερθούν με ταχύτητα στις ζώνες όπου υφίστανται απειλές” λέει ο γενικός σχεδιαστής του συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης πυραυλικών επιθέσεων,Σεργκέι Μπόγιεφ
ΑΠ.: Οι εν λόγω σταθμοί είναι ικανοί να εκτελέσουν κάποια καθήκοντα παρακολούθησης του διαστήματος. Όχι όμως και τα καθήκοντα που εξυπηρετούν τα συμφέροντα της Ρωσίας. Συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης για πυραυλική επίθεση, ασφαλώς δεν υπάρχουν εκεί. Το θέμα δεν είναι το μέταλλο, αλλά οι «εγκέφαλοι» του σταθμού. Και οι «εγκέφαλοι» αυτοί ανήκουν σε μας και παρέμειναν στη Ρωσία.
ΕΡ.: Δεν υπάρχει ο κίνδυνος κάποια άλλη πλευρά να αποκαταστήσει τους «εγκέφαλους» και να χρησιμοποιήσει τους σταθμούς αυτούς εναντίον της Ρωσίας;
ΑΠ.: Πρόκειται για ένα εξαιρετικά απίθανο σενάριο. Θεωρητικά μπορεί να γίνει χρήση των σταθμών, όσον αφορά τον έλεγχο πυραυλικών απειλών από τη νότια και νοτιοανατολική κατεύθυνση. Κάποτε είχαμε προτείνει στις ΗΠΑ και στη Βρετανία κοινά προγράμματα για τη χρήση του δυναμικού των συστημάτων εντοπισμού που διαθέτουμε, αλλά δυστυχώς οι προτάσεις αυτές δεν έγιναν δεκτές.
ΕΡ.: Αντέχουν οι δικοί μας σταθμοί τη σύγκριση με τα δυτικά ραντάρ;
ΑΠ.: Οι σταθμοί επιφυλακής των ΗΠΑ υπολείπονται του «Βαρόνιεζ» σε μια σειρά από παραμέτρους. Εμείς διαθέτουμε και μελέτες «μελλοντικού χαρακτήρα». Ελπίζουμε ότι θα δημιουργήσουμε κινητά συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης για αεροδιαστημικές επιθέσεις. Αυτά θα μπορούν να μεταφερθούν με ταχύτητα στις ζώνες όπου υφίστανται απειλές.
Επίσης, βασιζόμενοι στις καινοτόμες σχεδιάσεις του νομπελίστα ακαδημαϊκού Ζορές Αλφιόροφ δημιουργήσαμε έναν εντελώς νέο ενισχυτή, ο οποίος βελτίωσε δραματικά τα χαρακτηριστικά των σταθμών ραντάρ. Παρόμοιες λύσεις υπάρχουν πάρα πολλές, τόσο σε χρήση, όσο και στον τομέα της περαιτέρω ανάπτυξης των σταθμών. Βρισκόμαστε στο κατώφλι ενός ποιοτικά νέου άλματος όσον αφορά τις έρευνες στις ραδιο-φωτονικές και τις Terahertz τεχνολογίες.
ΕΡ.: Μια πληγή για τον τομέα της άμυνας, αποτελεί η χρήση ξένων εξαρτημάτων. Οι «εγκέφαλοι» των νέων σταθμών αντιπυραυλικής άμυνας έχουν φτιαχτεί και αυτοί με τσιπ από την Κίνα και την Ταϊβάν;
ΑΠ.: Πέρυσι θέσαμε σε λειτουργία ένα εργοστάσιο με τεχνολογία των 90 νανομέτρων, γεγονός που μας κατέστησε ως την όγδοη χώρα παγκοσμίως που διαθέτει μια τέτοια τεχνολογία. Αυτό επιτρέπει να αναπτύσσουμε μικροκυκλώματα «space» και «military» για σύγχρονες διαστημικές και στρατιωτικές τεχνολογίες. Ωστόσο, η μικροηλεκτρονική παραγωγή μας, η οποία είναι η καλύτερη σήμερα στη Ρωσία, δεν έχει φτάσει ακόμη στην πλήρη παραγωγική της ισχύ.
“Οπλο” και στην κτηνοτροφία
Δεν αναφέρομαι μόνο στις ανάγκες της δικής μας εθνικής άμυνας. Βρισκόμαστε ανάμεσα στα 20 πρώτα κράτη παγκοσμίως όσον αφορά τον αριθμό μεγάλων βοοειδών, αλλά στη λίστα αυτή η Ρωσία είναι η μοναδική χώρα που δεν διαθέτει εθνικό σύστημα ραδιοσυχνοτήτων για την ταυτοποίηση των ζώων. Η συγκεκριμένη ταυτοποίηση επιτρέπει ναπαρακολουθούμε ολόκληρο τον κύκλο ζωής των ζώων, την πορεία τους μέχρι τον πάγκο των μαγαζιών, συμβάλλοντας έτσι στην καταπολέμηση του παραποιημένου κρέατος. Πρόκειται για ένα μεμονωμένο παράδειγμα, αλλά που δεν παύει να αποτελεί ζήτημα εθνικής ασφάλειας, μιας και αφορά την υγεία μας.
Δεκάδες εφαρμογές
“Οι σταθμοί στο Αζερμπαϊτζάν και την Ουκρανία είναι ικανοί να εκτελέσουν κάποια καθήκοντα παρακολούθησης του διαστήματος, όμως ασφαλώς και δεν υπάρχουν εκεί συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης για πυραυλική επίθεση. Το θέμα δεν είναι το μέταλλο, αλλά οι «εγκέφαλοι» του σταθμού. Και οι «εγκέφαλοι» αυτοί παρέμειναν στη Ρωσία”
Έχουμε αναπτύξει ένα εντελώς νέο τσιπ με προηγμένη κρυφή προστασία. Το τσιπ αυτό μπορεί να χρησιμοποιηθεί στις ετικέτες ραδιοσυχνοτήτων, στα νέα διαβατήρια, στις κάρτες συγκοινωνιών, στα έγγραφα πληρωμών και ταυτότητας. Όλα αυτά εντάσσονται σε τομείς κρατικής αρμοδιότητας. Σημειωτέον, ότι συμβάλλουν και στην εμφάνιση νέων θέσεων εργασίας. Όταν ένα κράτος διαθέτει τη δική του μικροηλεκτρονική, αυξάνει και την τεχνολογική του ασφάλεια. Οι χώρες που σήμερα κατέχουν ηγετική θέση παγκοσμίως στον τομέα της μικροηλεκτρονικής, είναι οι ΗΠΑ, η Ιαπωνία, η Ταϊβάν, η Νότια Κορέα, η Γερμανία και η Γαλλία, με την καθεμιά από αυτές να διαθέτει το δικό της εθνικό πρόγραμμα ανάπτυξης της μικροηλεκτρονικής.
ΕΡ.: Ας επιστρέψουμε στα στρατιωτικά τσιπ. Συχνά εκφράζονται ανησυχίες ότι κάποια δεδομένη στιγμή εκείνοι που δημιούργησαν αυτά τα τσιπ θα καταφέρουν να απενεργοποιήσουν τους δορυφόρους μας, τους σταθμούς ραντάρ, να αποκόψουν τις επικοινωνίες. Είναι αλήθεια αυτό;
ΑΠ.: Οι κυβερνοαπειλές αποτελούν αναμφίβολα μια πραγματικότητα, από τις οποίες δεν εξαιρούνται και οι δικές μας εγκαταστάσεις και εξοπλισμοί. Υφίσταται η απειλή επίδρασης σε αυτά μέσω των ηλεκτρονικών εξαρτημάτων τους. Για τον λόγο αυτό πραγματοποιείται η ταυτοποίηση και γίνονται οι επιπρόσθετοι έλεγχοι σε οτιδήποτε αγοράζουμε από το εξωτερικό.
Η σημαντική εξέλιξη στον τομέα της μικροηλεκτρονικής αποτελεί για εμάς ένα θέμα ζωτικής ανάγκης. Εκτός των άλλων, θα βοηθήσει και τη χώρα να απαλλαγεί από την εξάρτηση όσον αφορά τα έσοδα από το πετρέλαιο. Καθότι, ένα μόνο κιλό μικροηλεκτρονικών προϊόντων ισούται σε αξία με 110 τόνους πετρελαίου!
ΕΡ.: Λέγεται ότι οι σταθμοί σας ραντάρ βλέπουν στο Διάστημα αντικείμενα μεγέθους ενός αυγού.
ΑΠ.: Επρόκειτο για ένα κοινό πείραμα με τις ΗΠΑ, το οποίο πραγματοποιήσαμε πριν από 20 χρόνια. Προσδιορίζαμε τις δυνατότητες των ραντάρ αντιπυραυλικής άμυνας όσον αφορά τον εντοπισμό διαστημικών αντικειμένων μικρών διαστάσεων. Το πείραμα είχε και πρακτική σημασία, δηλαδή την παρατήρηση των «σκουπιδιών του Διαστήματος». Φυσικά, δεν ήταν αυγά κότας, αλλά μικροί δορυφόροι και μεταλλικές σφαίρες διαμέτρου 5, 10 και 15 εκατοστών! Τα αντικείμενα αυτά σκορπίστηκαν στο Διάστημα από το σκάφος Discovery.
Το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό: Τις σφαίρες των 15 εκατοστών τις είδαν όλοι οι σταθμοί στη Γη, και οι δικοί μας, και οι αμερικανικοί. Εκείνες των 10 εκατοστών τις εντόπισαν μόνο τρεις σταθμοί, δύο δικοί μας και ο αμερικανικός «Κόμπρα» στην Αλάσκα. Ενώ τον μικρό δορυφόρο των 5 εκατοστών τον ανακάλυψε μόνο ο δικός μας «Ντον», ένας μοναδικός σταθμός που είχε κατασκευαστεί στα τέλη της δεκαετίας του ΄80 στο Σοφρινό κοντά στη Μόσχα.
ΕΡ.: Δεν θα μπορούσαν οι σταθμοί αυτοί να χρησιμοποιηθούν στα συστήματα προειδοποίησης για τις απειλές από αστεροειδείς;
ΑΠ.: Πρόκειται για δύο διαφορετικά συστήματα τα οποία εκτελούν εντελώς διαφορετικά καθήκοντα. Επιπλέον, πρέπει σε αυτά να ενσωματωθούν διάφορες συστημικές και τεχνικές προσθήκες, διότι οι αστεροειδείς και οι πύραυλοι διαφέρουν μεταξύ τους και όσον αφορά την τροχιά, αλλά και την ταχύτητα. Επομένως, η ένωση των συστημάτων αυτών δεν προσφέρει κάποια προοπτική.